EntriesPaństwo dostarcza dobra i usługi, które nie posiadają cen rynkowych, a mianowicie chodzi tutaj o edukację publiczną, państwową służbę zdrowia, utrzymanie ładu i porządku publicznego, obronność kraju czy też oświetlenie ulic oraz latarnie morskie. Owe dobra publiczne dostarczają sporo korzyści. Gdyby państwo nie zapewniło możliwości korzystania z tych dóbr, to z całą pewnością, dostęp do nich dla wielu obywateli byłby utrudniony albo ograniczony. W efekcie nie każdy mógłby pozwolić sobie na zapłacenie za odpowiednią opiekę medyczną czy właściwą edukację. Dlatego konieczne wydaje się istnienie finansów publicznych. Zadaniem finansów publicznych jest gromadzenie i rozdzielanie zasobów pieniężnych. Podstawą funkcjonowania finansów publicznych jest budżet państwa, czyli przewidywalny plan dochodów i wydatków na dany okres (zazwyczaj jednego roku). Budżet państwa pełni trzy zasadnicze funkcje, a mianowicie fiskalną, redystrybucyjną oraz stymulacyjną.
Państwo za pośrednictwem banku centralnego dąży do realizacji określonych celów. Polityka monetarna państwa dotyczy utrzymania wewnętrznej i zewnętrznej równowagi gospodarczej. Równowaga wewnętrzna przejawia się pełnym wykorzystaniem czynników produkcji, zapewnieniem wzrostu gospodarczego oraz stabilizacją cen. Równowaga zewnętrzna polega na utrzymaniu bilansu płatniczego w równowadze i na stabilizacji kursu walutowego. Jeśli gospodarka znajduje się w fazie recesji cyklu koniunkturalnego, państwo poprzez realizację polityki monetarnej może starać się pobudzić aktywność gospodarczą. Jednakże podstawowym celem działania banku centralnego jest utrzymanie niskiej inflacji. Bank centralny wykorzystuje odpowiednie instrumenty wpływając na podaż pieniądza w celu prowadzenia polityki ekspansywnej bądź restrykcyjnej. Polityka ekspansywna ma na celu pobudzenie aktywności podmiotów gospodarczych, natomiast restrykcyjna ogranicza podaż pieniądza, a tym samym wpływa na ograniczenie inflacji.
Oddziaływanie banku centralnego znajduje ujście w działalności pieniężno-kredytowej innych banków. Taka sytuacja odbywa się poprzez określone stopy rezerw obowiązkowych, jakie muszą utrzymywać banki w celu zapewnienia bieżących wypłat wynikających z wycofania wkładów. Określenie stóp procentowych banku centralnego wpływa na możliwości udzielania kredytów przez inne banki. Wzrost stóp procentowych banku centralnego ogranicza możliwości kredytowe banków oraz zmniejsza ich popyt na pieniądz. Prowadzenie operacji otwartego rynku polega na kupnie i sprzedaży papierów wartościowych przez bank centralny w celu zwiększenia bądź zmniejszenia zdolności kredytowej banków. W naszym kraju decyzję o zmianie stóp procentowych banku centralnego podejmuje Rada Polityki Pieniężnej, której przewodniczy Prezes Narodowego Banku Polskiego, czyli banku centralnego w Polsce. Banki kierują się ich wysokością ustalając własne stopy oprocentowania oszczędności oraz oprocentowania udzielanych kredytów.
Politykę pieniężno-kredytową państwa realizuje bank centralny. Bank centralny emituje pieniądz gotówkowy, dlatego często nazywany zostaje bankiem emisyjnym. Poza emisją pieniądza, bank centralny pełni jeszcze funkcję nadzoru nad bankami komercyjnymi, jak i również zaopatruje banki komercyjne w pieniądze gotówkowe, udziela im pożyczek i reguluje rezerwy. Innymi czynnościami banku centralnego są stabilizacje rynków finansowych w danym kraju w ewentualnych przypadkach zagrożenia stabilności sytemu finansowego. Prowadzi również rozliczenia z rządem, obsługuje budżet państwa, pokrywa zobowiązania zagraniczne oraz utrzymuje rezerwy państwowe. Do jego zadań należy także kontrolowanie wraz z regulacją podaży pieniądza i kredytu w całej gospodarce. Bank centralny oddziałuje na pozostałe banki oraz na klientów tych instytucji finansowych, gdyż ma bezpośredni wpływ na popyt i podaż kredytów, a także na skłonność do oszczędzania w społeczeństwie. Zatem wpływa na opłacalność lokowania oszczędności w bankach i na cenę kredytu – stopę procentową.
Zapewne każdemu trudno byłoby sobie wyobrazić funkcjonowanie współczesnej gospodarki bez pieniądza. Wyszczególnić można dwie jego formy, a mianowicie pieniądz gotówkowy, czyli znaki pieniężne występujące w postaci papierowych biletów bankowych i metalowego bilonu. Drugą formą jest pieniądz bezgotówkowy, czyli zapisy, wkłady na rachunkach bankowych uruchamiane przy użyciu, na przykład kart, czeków bądź komputera. Pieniądz od dawna pełni funkcję miernika wartości, środka wymiany, środka płatniczego oraz środka przechowywania wartości, przechowywania bogactwa, tak zwanej tezauryzacji. Aby pieniądz mógł spełniać owe funkcje musi być lekki (łatwo przenośny), akceptowany powszechnie oraz łatwo podzielny na jednostki mniejsze i przede wszystkim trudny do podrobienia. Na rynku krajowym musi być określona ilość pieniędzy. Równowaga na rynku pieniężnym występuje wtedy, gdy zapotrzebowanie na pieniądz zgłaszane przez podmioty gospodarcze jest równe ilości pieniądza wprowadzanego do obiegu.